Stap A: Analyse

Trends in de winkelmarkt

Het koopgedrag van consumenten in Nederland veranderde de afgelopen jaren snel. Dat komt vooral door de groei van online bestedingen.

Vooral niet-dagelijkse producten (alles behalve boodschappen) worden online gekocht. Boodschappen worden in verhouding minder snel online gedaan, maar door corona gebeurt dat wel steeds meer.

Faillissementen grote winkelketens

Het gevolg van de snelle groei van online bestedingen in de niet-dagelijkse sector is dat er minder besteed wordt in fysieke winkels. Niet elke winkel of elk centrum merkte daar de afgelopen jaren evenveel van:

  • Een gemakkelijk en modern boodschappencentrum in de buurt is voor veel mensen nog aantrekkelijk.
  • Een dagje naar de grote binnenstad, waarbij het om meer gaat dan alleen winkels, wordt (voor de coronacrisis) nog aantrekkelijk gevonden.
  • Middelgrote centrumgebieden met veel ‘standaard winkelketens‘ hebben de laatste jaren het meeste last gehad van het veranderende consumentengedrag. Ook in de omgeving van West Betuwe is dat het geval. In onder andere Tiel en Gorinchem verdwijnen winkels. Inwoners zijn daardoor voor steeds meer zaken aangewezen op óf de grote stad óf internet.

De huidige crisis heeft ervoor gezorgd dat consumenten in één keer flink meer online kopen en vooral nog doelgerichter met aankopen bezig zijn. Recreatieve branches, zoals mode, hadden het al niet makkelijk en nu hebben de hoofdwinkelstraten het door corona extra zwaar.

Klik om te vergroten

West Betuwe is een landelijke gemeente met veel kleine kernen. Hier zijn dus vooral veel kleine dorpscentra met een boodschappenfunctie. De supermarkt is in deze dorpen de voorziening met veruit de grootste bezoekersaantallen. Ze zijn daardoor bepalend voor de kansen voor andere winkels en andere publieke voorzieningen (kapper, horeca, etc.). De moderne consument stelt steeds meer eisen aan het assortiment dat een supermarkt biedt. Daardoor heeft een grotere supermarkt met meer keuze al snel de voorkeur. Supermarktpartijen bouwen daardoor steeds grotere supermarkten. Die winkels hebben ook een groter verzorgingsgebied nodig. Dit is het gebied waar de klanten van de supermarkt vandaan komen. Daardoor ontstaat de situatie dat inwoners elders de boodschappen doen en dat de kleine dorpssupermarkt onder druk staat of zelfs al is verdwenen.

Aanbodsituatie West Betuwe

  • Het centrum van Geldermalsen is veruit het grootste winkelgebied in de gemeente West Betuwe. Hier zitten de meeste niet-dagelijkse winkels in branches als mode en huishoudelijke artikelen. Denk onder andere aan Shoeby, Hema en Blokker.
  • De overige centrumgebieden bestaan in de basis allemaal uit één supermarkt. Meestal zijn er nog een aantal andere winkels, en daarnaast ook belangrijke andere voorzieningen gevestigd (dorpshuis, kapper, horeca, apotheek, etc.). Van deze centra is het centrum van Beesd met Dorpsplein en Voorstraat het grootst. Naast een aanvullende bakker, slager of bloemist zit er in/bij sommige dorpscentra ook een zelfstandige winkelier met niet-dagelijks aanbod, zoals Jachthuis Rivierenland in Herwijnen, Van Voorden Tweewielers in Beesd of Rosedale in Waardenburg.
  • Buiten de centra zijn onder andere grote, meer doelgericht bezochte winkels in de niet-dagelijkse branches gevestigd. Denk aan de Praxis in Geldermalsen of Ranzijn Tuin & Dier in Spijk. De grote Albert Heijn op het Maximaplein in Geldermalsen is daar een belangrijke uitzondering op.

Ontwikkeling winkelaanbod West Betuwe

Ontwikkeling aantal winkels West Betuwe 2015-2020
  • Zoals verwacht vanuit de trends is het aantal niet-dagelijkse winkels in de gemeente West Betuwe tussen 2015 en 2020 gekrompen. De verwachting is dat de komende tien jaar het inwonertal van de gemeente West Betuwe redelijk stabiel blijft (heel lichte groei). Mede door de effecten van de coronacrisis en de groei in online bestedingen is ook voor de toekomst de verwachting dat het winkelaanbod afneemt.
  • In een aantal kleinere dorpen zijn kleine supermarkten verdwenen. Een voorbeeld is de Troefmarkt in Ophemert. Toch is het oppervlakte aan supermarktaanbod toegenomen. De gemiddelde omvang van supermarkten in de gemeente was in 2015 nog ongeveer 600 vierkante meter. In de huidige situatie is dat ongeveer 750 vierkante meter. De schaalvergroting in de supermarktsector en de verdrukking van kleine aanbieders is ook in West Betuwe dus duidelijk gaande. Dit is één van de belangrijkste thema’s voor de nieuwe detailhandelsvisie. De ontwikkeling van een splinternieuwe kleine dorpssupermarkt in Asperen in 2016 is een belangrijke uitzondering op deze trend.
  • In het oostelijke deel van de gemeente, tussen Waardenburg, Geldermalsen en Tiel, is nu geen supermarktvoorziening meer. Standplaatsen vullen hier en elders in de gemeente op bepaalde momenten in de week het plaatselijke aanbod aan. Ook zijn er een aantal boerderijwinkels, die lokaal geproduceerde goederen verkopen.

Vragen aan u

  • Herkent u de bovenstaande ontwikkelingen?
  • Wat is voor u de bepalende reden om in de lokale winkel dan wel elders of online te kopen?
  • Ziet u grote verschillen tussen verschillende delen van de gemeente? Zo ja, welke?
14 Commentaren
Oudste
Nieuwste
Inline Feedbacks
Bekijk alle reacties